به گزارش پایگاه خبری «اقتصاد ملت»؛ طرح گرمسیری که با هدف انتقال آب به مناطق غربی کشور، توسعه اراضی کشاورزی و تقویت زیرساخت‌های اقتصادی نوار مرزی به اجرا درآمده، پس از سال‌ها عملیات فنی و اجرایی، بخش عمده مسیر خود را پشت سر گذاشته است؛ پروژه‌ای که به گفته وزیر نیرو، برای اجرای آن در مجموع حدود ۸میلیارد دلار از منابع صندوق توسعه ملی اختصاص یافته است.
عباس علی‌آبادی وزیر نیرو در آئین بهره‌برداری از سامانه‌های انتقال آب و شبکه‌های آبیاری و زهکشی مناطق گرمسیری استان کرمانشاه با اشاره به ابعاد فنی و مالی این ابرپروژه اظهار کرد: برآورد اولیه هزینه‌های اجرای طرح حدود ۶میلیارد دلار بود، اما با مشخص شدن نیازهای واقعی و گسترش ابعاد اجرایی؛ میزان منابع موردنیاز افزایش یافت و در نهایت حدود ۸میلیارد دلار برای پیشبرد آن تأمین شد.
وی با بیان اینکه اجرای چنین طرحی حاصل تلاش چندین‌ساله مجموعه گسترده‌ای از متخصصان و فعالان صنعت آب است، افزود: مهندسان، مشاوران، پیمانکاران، مدیران و کارگران بسیاری در مراحل مختلف اجرای این پروژه نقش‌آفرینی کرده‌اند و به ثمر رسیدن آن، حاصل سال‌ها تلاش و تحمل دشواری‌های فنی و مالی بوده است.
وزیر نیرو همچنین با گرامیداشت یاد جان‌باختگان حوادث حین اجرای پروژه به ویژه حادثه گازگرفتگی تونل در سال ۱۳۸۵، بر ضرورت پاسداشت تلاش و فداکاری افرادی که در مسیر احداث این زیرساخت بزرگ جان خود را از دست داده‌اند؛ تأکید کرد.
بهره‌برداری از طرح‌های ۱۰هزار میلیارد تومانی در کرمانشاه
علی‌آبادی با تأکید بر تأثیر مستقیم توسعه زیرساخت‌های آبی بر رونق کشاورزی و افزایش تولید؛ دستاوردهای امروز استان کرمانشاه در بخش کشاورزی را در ارتباط با سرمایه‌گذاری‌های انجام شده برای تأمین و انتقال آب ارزیابی کرد.
به گفته وی، توسعه ظرفیت تولید محصولات کشاورزی در مناطق هدف بدون ایجاد زیرساخت‌های لازم برای انتقال و توزیع آب امکانپذیر نبود و در صورت اجرا نشدن چنین طرح‌هایی؛ کشور برای تأمین بخشی از نیازهای خود ناگزیر به واردات محصولات کشاورزی می‌شد.
در همین چارچوب، سامانه‌های انتقال آب و شبکه‌های آبیاری و زهکشی مناطق گرمسیری استان کرمانشاه با ارزشی در حدود ۱۰هزار میلیارد تومان به بهره‌برداری رسید؛ اقدامی که با هدف تقویت ظرفیت‌های کشاورزی و بهره‌برداری مؤثرتر از منابع آبی منطقه انجام شده است.
وزیر نیرو هدف محوری طرح گرمسیری را انتقال آب به نوار مرزی غرب کشور، ارتقاء سطح رفاه جوامع محلی و فراهم کردن زمینه افزایش تولیدات کشاورزی عنوان کرد و گفت: اجرای این پروژه می‌تواند آثار اقتصادی و اجتماعی قابل‌توجهی برای استان‌های مشمول به همراه داشته باشد.
وی درباره محدوده‌های باقی‌مانده و اراضی جدید نیز توضیح داد: اگرچه بخش عمده طرح به مراحل پایانی رسیده است، اما برخی مناطق همچنان به بررسی‌های بیشتر نیاز دارند و تعیین تکلیف آنها از طریق مطالعات کارشناسی و هماهنگی با دستگاه‌های مسئول پیگیری خواهد شد.
ظرفیت ۱۱۰هزار مگاواتی برق؛ توسعه زیرساخت‌ها بدون اصلاح اقتصاد آب و برق کافی نیست
وزیر نیرو در بخش دیگری از سخنان خود، توسعه صنعت آب و برق را از دستاوردهای مهم زیرساختی کشور دانست و با اشاره به رشد ظرفیت تولید برق اظهار کرد: ظرفیت تولید برق ایران از حدود ۷هزار مگاوات در ابتدای انقلاب به نزدیک ۱۱۰هزار مگاوات افزایش یافته است.
علی‌آبادی با بیان اینکه رشد ظرفیت تولید برق از رشد جمعیت کشور فراتر رفته است، خاطرنشان کرد: با وجود سرمایه‌گذاری‌های گسترده در احداث نیروگاه‌ها، توسعه شبکه‌های انتقال و ایجاد تأسیسات آبی؛ همچنان چالش‌هایی در این بخش وجود دارد که برطرف کردن آنها به اصلاحات ساختاری نیازمند است.
وی اصلاح اقتصاد آب و برق را یکی از الزامات پایداری این صنایع دانست و تصریح کرد: اقدامات مقطعی اگرچه در کوتاه‌مدت مؤثر هستند، اما نمی‌توانند جایگزین راهکارهای اساسی شوند. برای تداوم توسعه زیرساخت‌ها باید شرایط اقتصادی به گونه‌ای اصلاح شود که سرمایه‌گذاری در این حوزه‌ها برای بخش خصوصی جذابیت داشته باشد و زمینه مشارکت گسترده‌تر این بخش در احداث و بهره‌برداری از تأسیسات فراهم شود.
ذخیره یک میلیارد مترمکعب آب در سدهای برق‌آبی؛ کسری آبخوان‌ها به ۱۵۰میلیارد مترمکعب رسید
علی‌آبادی در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره نتایج بارندگی‌های اخیر کشور نیز از ذخیره اولیه حدود یک میلیارد مترمکعب آب در مخازن سدهای برق‌آبی خبر داد و گفت: این رقم بر اساس گزارش‌های مقدماتی اعلام شده و آمار نهایی پس از تکمیل بررسی‌ها مشخص خواهد شد.
وی با اشاره به اولویت مدیریت مخاطرات ناشی از بارندگی‌های شدید اظهار کرد: در جریان بارش‌های اخیر، حفاظت از جان و اموال مردم در اولویت دستگاه‌های اجرایی قرار داشت و مجموعه وزارت نیرو با همکاری استانداری‌ها، شهرداری‌ها و وزارت کشور برای مدیریت شرایط و کاهش خسارات احتمالی اقدام کرد.
وزیر نیرو افزود: در کنار کنترل و مدیریت سیلاب؛ تلاش شده است تا از روان‌آب‌های ورودی برای افزایش ذخایر سدها و تأمین نیازهای بخش کشاورزی و تولید برق استفاده شود.
وی در ادامه با اشاره به وضعیت منابع آب زیرزمینی کشور، از وجود حدود ۱۵۰میلیارد مترمکعب کسری انباشته در آبخوان‌ها خبر داد و گفت: اجرای طرح‌های تغذیه مصنوعی و مدیریت اصولی منابع زیرزمینی از جمله برنامه‌هایی است که برای بهبود وضعیت ذخایر آبی دنبال می‌شود.
علی‌آبادی همچنین با اشاره به ظرفیت باقی‌مانده مخازن سدهای کشور ابراز امیدواری کرد که تداوم بارش‌ها در ماه‌های زمستان و بهار بتواند به بهبود شرایط منابع آبی کشور کمک کند.
بررسی عملکرد طرح گرمسیری در دستور کار همکاری با مجلس
وزیر نیرو در پاسخ به پرسشی درباره ارزیابی عملکرد پروژه‌های بزرگ آبی کشور نیز از آمادگی این وزارتخانه برای ارائه اطلاعات و همکاری با مجلس شورای اسلامی خبر داد و با اشاره به اینکه طرح گرمسیری طی بیش از دو دهه و در دوره‌های مختلف اجرایی شده است، تأکید کرد: بررسی جامع عملکرد این پروژه مستلزم مطالعه همه مراحل طراحی، تأمین مالی و اجراست و نمی‌توان بدون در نظر گرفتن سابقه و شرایط هر دوره؛ ارزیابی دقیقی از عملکرد آن ارائه کرد.
علی‌آبادی در پایان سخنان خود خاطرنشان کرد: بررسی تجربه اجرای طرح‌های بزرگ آبی می‌تواند به شناسایی نقاط قوت و ضعف، اصلاح فرآیندهای اجرایی و افزایش بهره‌وری در پروژه‌های آینده صنعت آب کشور کمک کند.
معصومه صالحی
