به گزارش اقتصاد ملت به نقل از روابط عمومی شرکت صنایع معدنی فولاد سنگان؛ تأمین آب پایدار یکی از مهمترین الزامات تداوم تولید و اجرای طرحهای توسعهای در صنایع فولاد به شمار میرود. در همین راستا، پروژه آب پایدار فولاد سنگان با هدف استفاده از ظرفیت پساب و تنوعبخشی به منابع تأمین آب این شرکت در حال اجراست؛ پروژهای که از نگاه مدیران فولاد سنگان، تنها یک طرح انتقال آب نیست، بلکه بخشی از راهبرد بلندمدت این مجموعه برای افزایش امنیت آبی و کاهش ریسکهای عملیاتی است.
حسین ربیعزاد، مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان، با اشاره به ظرفیت این طرح اظهار کرد: پروژه آب پایدار فولاد سنگان با انتقال سالانه حدود ۸.۵ میلیون مترمکعب آب، در شرایط فعلی میتواند حدود ۵۰ درصد از نیاز سالانه شرکت را پوشش دهد.
آب پایدار؛ زیرساختی برای تضمین تولید
ربیعزاد با تأکید بر اهمیت راهبردی این پروژه گفت: اهمیت طرح آب پایدار صرفاً به میزان آب انتقالیافته به کارخانهها محدود نمیشود. برای مجموعهای صنعتی با ظرفیت تولیدی و برنامههای توسعهای فولاد سنگان، دسترسی به منبعی پایدار، قابل اتکا و قابل برنامهریزی اهمیت اساسی دارد.
به گفته وی، تأمین مطمئن آب به شرکت امکان میدهد برای حفظ و افزایش ظرفیت تولید، با اطمینان بیشتری برنامهریزی کند و ریسک ناشی از محدودیت منابع آبی را در تصمیمهای عملیاتی و توسعهای کاهش دهد.
مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان افزود: این مجموعه همچنان در مسیر توسعه قرار دارد و نیاز آبی آن با راهاندازی پروژههای جدید و افزایش تولید، در سالهای آینده بیشتر خواهد شد. به همین دلیل، رویکرد فولاد سنگان در حوزه آب، ایجاد یک سبد متنوع و پایدار از منابع است؛ سبدی که در کنار استفاده از پساب و منابع موجود، طرحهای بلندمدتتری مانند انتقال آب از دریای عمان را نیز دربرمیگیرد.
کاهش ریسک توقف تولید با استفاده از پساب
ربیعزاد درباره آثار انتقال سالانه ۸.۵ میلیون مترمکعب پساب بر روند تولید و بهرهوری فولاد سنگان اظهار کرد: مهمترین اثر این پروژه، افزایش پایداری تولید است؛ موضوعی که میتواند بهطور مستقیم بر برنامه تولید، بهرهبرداری، استمرار فعالیت واحدهای تولیدی و در نهایت سودآوری شرکت اثر بگذارد.
وی ادامه داد: هنگامی که بخشی از آب مورد نیاز شرکت از یک منبع پایدار و قابل اطمینان تأمین شود، احتمال توقف یا کاهش تولید ناشی از کمبود منابع آب کاهش مییابد. در چنین شرایطی، فولاد سنگان میتواند با اتکا به ظرفیتهای موجود، برنامههای تولیدی و توسعهای خود را دقیقتر و با اطمینان بیشتری تنظیم کند.
مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان، استفاده از پساب شهری را از منظر بهرهوری نیز حائز اهمیت دانست و گفت: در این مدل، بخشی از نیاز آبی شرکت از طریق بازچرخانی و استفاده مجدد از منابع آبی حاصل از پساب شهری تأمین میشود. بنابراین، این پروژه باید فراتر از یک طرح انتقال آب ارزیابی شود؛ چراکه در مسیر مصرف بهینه آب، افزایش بهرهوری منابع و توسعه پایدار منطقه قرار دارد.
پیشبینی سناریوهای پشتیبان برای افزایش تابآوری پروژه
ربیعزاد درباره تمهیدات پیشبینیشده برای مقابله با قطعی برق، خرابی تجهیزات، کاهش ورودی یا بروز حادثه در خط انتقال گفت: پایداری پروژه نباید صرفاً بر مبنای ظرفیت طراحی سنجیده شود، بلکه برای ریسکهای اصلی باید سناریوهای پشتیبان مشخصی وجود داشته باشد.
وی افزود: در حوزه برق، پیشبینی برق اضطراری و اولویتبندی تجهیزات حیاتی اهمیت زیادی دارد تا در صورت بروز اختلال، بخشهای حساس پروژه بتوانند به فعالیت خود ادامه دهند. در زمینه خرابی تجهیزات نیز استفاده از تجهیزات مناسب در نقاط حساس، پیشبینی تجهیزات رزرو و اجرای منظم برنامههای نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه ضروری است.
مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان ادامه داد: در برابر خطراتی مانند شکستگی یا آسیبدیدگی خط انتقال، امکان ایزولهکردن بخشهای مختلف خط، استفاده از شیرآلات کنترلی، پیشبینی مخازن ذخیره و در صورت امکان، ایجاد مسیرهای جایگزین از جمله اقداماتی است که میتواند ریسکهای عملیاتی را کاهش دهد.
به گفته ربیعزاد، تعیین شاخصهای کلیدی عملکرد یا KPI، پایش مستمر عملکرد و تعریف شاخصهای واکنش به حادثه نیز باید در ساختار مدیریت پروژه لحاظ شود. وی تأکید کرد: پروژه پایداری باید بهطور مستمر اندازهگیری و مدیریت شود و تصمیمگیری درباره ریسکها نباید تنها به زمان وقوع حادثه موکول شود.
ارزیابی اقتصادی؛ فراتر از محاسبه هزینه انتقال آب
مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان درباره هزینه تمامشده هر مترمکعب آب و مقایسه آن با سایر منابع آبی گفت: اعلام رقم دقیق هزینه تمامشده نیازمند انجام یک محاسبه جامع اقتصادی است. این هزینه صرفاً از تقسیم سرمایهگذاری اولیه بر حجم آب انتقالیافته به دست نمیآید.
ربیعزاد توضیح داد: برای محاسبه دقیق باید مجموعهای از عوامل شامل هزینه سرمایهگذاری اولیه یا CAPEX، هزینههای بهرهبرداری و نگهداری یا OPEX، مصرف انرژی، تعمیرات، استهلاک تجهیزات، هزینههای مالی و هزینههای مرتبط با دریافت و انتقال آب در نظر گرفته شود.
وی افزود: برای ارائه عددی دقیق و قابل استناد، باید کل دوره بهرهبرداری پروژه و تمامی هزینههای مستقیم و غیرمستقیم آن بررسی شود. با این حال، در ارزیابی اقتصادی چنین پروژهای باید ارزش اقتصادی پایداری آب و نقش آن در کاهش توقفات تولید نیز محاسبه شود؛ چراکه جلوگیری از وقفههای تولید میتواند ارزش قابلتوجهی برای مجموعه ایجاد کند.
جایگاه پروژه در سبد بلندمدت منابع آبی فولاد سنگان
ربیعزاد با تأکید بر اینکه طرح تأمین آب پایدار از پساب، پاسخگوی تمام نیاز آبی فولاد سنگان نیست، اظهار کرد: هدف این پروژه رفع کامل نیاز آبی شرکت نیست، بلکه طرح مذکور بخشی از یک راهبرد جامع و چندمنبعی برای تأمین آب به شمار میرود.
وی ادامه داد: فولاد سنگان با توجه به ظرفیتهای تولیدی موجود و طرحهای توسعهای در دست اجرا، در سالهای آینده به منابع آبی بیشتری نیاز خواهد داشت و طبیعی است که یک منبع واحد نتواند پاسخگوی تمام نیازهای مجموعه در افق بلندمدت باشد.
مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان گفت: راهکار اصلی، ایجاد سبد متنوعی از منابع آب است؛ بهگونهای که بخشی از نیاز از طریق بازچرخانی، بخشی از پساب، بخشی از منابع موجود و منابع پایدار داخلی و در افق بلندمدت نیز از مسیرهایی مانند انتقال آب از دریای عمان تأمین شود.
به گفته وی، تنوعبخشی به منابع باعث کاهش وابستگی به یک منبع خاص و افزایش تابآوری و امنیت آبی مجموعه میشود. پروژه آب پایدار از پساب در کوتاهمدت و میانمدت نقش مهمی در تأمین آب فولاد سنگان خواهد داشت و در کنار پروژههای بزرگتر، مسیر دستیابی این شرکت به امنیت آبی در افق بلندمدت را تکمیل میکند.
مدیریت هماهنگیها؛ مهمترین تجربه پروژه
ربیعزاد درباره مهمترین اندوخته مدیریتی حاصل از اجرای این پروژه اظهار کرد: در پروژههای زیرساختی، ریسکهای اصلی معمولاً در حوزههای بینسازمانی، مسیر خطوط انتقال، تأمین تجهیزات، اخذ مجوزها و هماهنگی میان بخشهای مختلف شکل میگیرند.
وی افزود: پیش از آغاز عملیات اجرایی باید مسیر انتقال، مجوزها، تجهیزات با زمان تأمین طولانی، نقاط تحویل و نقاط اتصال میان پیمانکاران بهطور کامل شناسایی و مدیریت شود. همچنین برای ریسکهای بحرانی باید ذخیره زمانی و مالی در برنامه پروژه لحاظ و تغییرات نیز از ابتدا از طریق سازوکار کنترل تغییرات مدیریت شود.
مدیر پروژه انتقال آب فولاد سنگان تأکید کرد: مهمترین درس این پروژه آن است که در طرحهای زیرساختی، مدیریت نقاط اتصال و هماهنگی میان ذینفعان به اندازه مدیریت فعالیتهای اجرایی اهمیت دارد. اگر ذینفعان، مجوزها، مسیر انتقال، تأمین تجهیزات و نقاط تحویل از ابتدا بهصورت یکپارچه مدیریت نشوند، حتی در صورت عملکرد مناسب بخشهای اجرایی، پروژه با تأخیر و افزایش هزینه مواجه خواهد شد.

















