به گزارش اقتصاد ملت از خبرنگار ایراسین؛ هرمزگان سال‌ها به عنوان یکی از شاهراه‌های حمل و نقل و تجارت دریایی کشور شناخته می‌شد اما تحولات دو دهه اخیر جایگاه این استان را فراتر از یک بندر صادراتی برده است. امروز سواحل جنوبی ایران نه فقط محل تخلیه و بارگیری کانتینر و نفتکش که میزبان کوره‌های فولادسازی واحدهای احیای مستقیم و اسکله‌های اختصاصی صادرات محصولات فولادی است، این تغییر معنادار حاصل تلاقی دو فرصت موقعیت جغرافیایی ممتاز و ورود سرمایه گذاری صنعتی سنگین از سوی شرکت‌های بزرگ به ویژه گروه فولاد مبارکه بوده است.
ظرفیت‌های ویژه هرمزگان برای فولادسازی
استان هرمزگان با دارا بودن بنادر راهبردی همچون شهید رجایی و اسکله‌های صنعتی بندرعباس امکان واردات مواد اولیه معدنی از معادن داخلی و خارجی و صادرات محصولات فولادی به بازارهای آسیایی و آفریقایی را فراهم کرده است عمق مناسب بنادر و دسترسی به آب‌های آزاد هزینه لجستیک را به شدت کاهش می‌دهد
دسترسی به انرژی ارزان و پایدار
تأمین گاز طبیعی و برق دو عنصر حیاتی برای تولید فولاد در هرمزگان نسبت به بسیاری از استان‌های داخلی آسان‌تر و مقرون به صرفه تر است، مجاورت با نیروگاه‌های حرارتی و گازی و نزدیکی به خطوط اصلی انتقال انرژی ریسک خاموشی‌های صنعتی را کم می‌کند.
دریافت و فرآوری مواد اولیه
هرمزگان به واسطه اسکله‌های تخصصی قادر است سنگ آهن و گندله را از معادن استان‌های کرمان یزد و حتی وارداتی از هند و عمان دریافت کند، این انعطاف پذیری خوراک نقش ویژه ای در توسعه پایدار فولادسازی دارد.
پتانسیل اشتغال زایی و صنایع پایین دستی
وجود فولادسازی‌های بزرگ بستر شکل گیری کارخانه‌های نورد تولید لوله پروفیل و قطعات صنعتی را در استان فراهم کرده و این به معنای ایجاد هزاران شغل مستقیم و غیرمستقیم و رونق بازرگانی محلی است.
فولاد مبارکه و توسعه فولاد هرمزگان
شرکت فولاد هرمزگان جنوب به عنوان زیرمجموعه فولاد مبارکه هم اکنون با ظرفیت تولید سالانه یک و نیم میلیون تن اسلب فولادی یکی از بزرگترین تولیدکنندگان این محصول در کشور محسوب می‌شود. این واحد در سال‌های اخیر جهش تولید را تجربه کرده و برنامه دارد با اجرای طرح توسعه فاز دوم این ظرفیت را به دو میلیون تن برساند و در مرحله بعد بخشی از ظرفیت نورد گرم را نیز به چرخه اضافه کند. در کنار این برنامه پروژه بزرگ ستاره سیمین نیز در هرمزگان در دست اجراست طرحی که به عنوان یکی از سرمایه گذاری‌های تازه فولاد مبارکه در جنوب کشور شناخته می‌شود و قرار است با ایجاد واحدهای احیای مستقیم فولادسازی و نورد زنجیره کامل تولید فولاد را در این منطقه تکمیل کند. این پروژه علاوه بر افزایش ظرفیت تولید فولاد در استان نقش مهمی در ایجاد اشتغال توسعه صنایع پایین دستی و تقویت جایگاه هرمزگان به عنوان قطب فولادی کشور دارد. اقدامات کلیدی فولاد مبارکه در هرمزگان شامل اجرای طرح توسعه فاز دوم فولاد هرمزگان سرمایه گذاری در پروژه ستاره سیمین برای ایجاد زنجیره کامل فولادسازی و تقویت ظرفیت صادراتی سرمایه گذاری در اسکله اختصاصی صادرات فولاد که امکان بارگیری مستقیم محصولات از کارخانه به کشتی را فراهم می‌کند. ارتقای فناوری تولید با استفاده از کوره‌های قوس الکتریکی نسل جدید برای کاهش مصرف انرژی و بهبود کیفیت اسلب و پیوند با صنایع پایین دستی از طریق تأمین مواد اولیه کارخانجات نورد استان و ایجاد خوشه صنعتی فولاد است.
اثرات ملی و صادراتی
هرمزگان نه تنها نیاز بازار جنوب کشور به فولاد را تأمین می‌کند بلکه به یکی از ستون‌های صادرات غیرنفتی ایران بدل شده است. بخشی از اسلب های تولیدی فولاد هرمزگان مستقیماً راهی بازارهایی چون تایلند اندونزی چین و کشورهای حوزه خلیج فارس می‌شود. با توجه به تحریم‌ها و محدودیت‌های بانکی صادرات فولاد از مسیر هرمزگان یک مزیت رقابتی محسوب می‌شود چرا که حمل و نقل دریایی مستقیم و بدون نیاز به ترانزیت زمینی سرعت و امنیت تجارت را بالا می‌برد. همکاری فولاد مبارکه با شرکت‌های حمل دریایی داخلی نیز باعث کاهش وابستگی به ناوگان خارجی شده است
چالش‌ها و مسیر پیش رو
با وجود مزایا فولادسازی در هرمزگان با چالش‌هایی از جمله مسائل زیست محیطی در خصوص مصرف آب و دفع پسماندهای صنعتی در مناطق ساحلی وابستگی به تأمین مواد اولیه از راه دور که در صورت اختلال حمل ریلی یا جاده‌ای آسیب پذیری ایجاد می‌کند و نیاز به زیرساخت حمل و نقل ریلی اختصاصی برای اتصال مستقیم کارخانه‌ها به شبکه ملی دارد.
فولادمبارکه در برنامه‌های توسعه خود به این چالش‌ها پاسخ داده است؛ نصب سیستم‌های بازیافت آب صنعتی استفاده از پساب شهری به جای منابع آب شیرین و پیشبرد مذاکرات با وزارت راه برای احداث خط ریلی فولاد هرمزگان از جمله این اقدامات است.
هرمزگان اکنون نه فقط یک استان بندری بلکه یک هاب فولادی در مقیاس ملی است. ورود گروه فولاد مبارکه توسعه کارخانه فولاد هرمزگان و اجرای پروژه‌های بزرگی مانند ستاره سیمین این استان را به جبهه جنوبی زنجیره فولاد کشور تبدیل کرده است، جایی که در کنار موانع و دغدغه‌های زیست محیطی فرصت‌های عظیم صادراتی و صنعتی در انتظار بهره برداری کامل قرار دارد. با سرمایه گذاری هدفمند و تکمیل زیرساخت‌ها فولاد هرمزگان می‌تواند سهم قابل توجهی در ارزآوری و رشد صنایع پایین دستی ایران ایفا کند.
